
کاهش وزن نباید فقط از روی ترازو سنجیده شود
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به سابقه داروهای تزریقی لاغری در درمان دیابت گفت: کاهش وزن چه به منظور درمان بیماری دیابت و چه درمان بیماری چاقی نباید صرفا از روی تراوز سنجیده شود.
دکتر زهرا مظلوم خراسانی در نشست خبری «داروهای تزریقی لاغری، واقعیت های پزشکی و مخاطرات پنهان» که از سوی روابط عمومی سازمان نظام پزشکی مشهد برگزار شد؛ ضمن تاکید بر اینکه چاقی یک بیماری است که نیاز به درمان دارد، در پاسخ به سوالی در خصوص چاقی هراسی گفت: بله چاقی یکی از معضلات مهم و بسیار اثرگذار در حوزه بیماری های متابولیک است و رد پای چاقی در بیماریهای مختلفی از جمله دیابت، فشارخون، بیماری های قلبی، انواع سرطان ها و ... دیده می شود؛ لذا درمان بیماری چاقی مساله بسیار مهمی است.
وی در خصوص تب شدید تقاضا برای استفاده از داروهای تزریقی لاغری گفت: سابقه این داروها به درمان دیابت بازمیگردد؛ برخی از این داروها ابتدا در کنترل قند خون و درمان دیابت کاربرد داشتند. به مرور و با افزایش شواهد علمی، برخی داروهای این گروه برای درمان چاقی نیز مورد استفاده قرار گرفتند و نسلهای جدیدتر آنها با اثرگذاری بیشتر در کنترل اشتها و کاهش وزن توسعه یافتند. با این حال، وجود تأییدیههای علمی و کاربرد درمانی یک دارو، به معنای مناسب بودن آن برای همه افراد نیست و انتخاب بیمار همچنان یکی از مهمترین مراحل درمان به شمار میرود.
دکتر مظلوم خراسانی با اشاره به اینکه شاخص توده بدنی یا BMI بهعنوان یکی از ابزارهای متداول ارزیابی اضافهوزن و چاقی مطرح است؛ گفت: در عین حال این شاخص بهتنهایی نمیتواند وضعیت همه افراد را بهطور دقیق مشخص کند. برای مثال، ممکن است یک ورزشکار به دلیل توده عضلانی بالا، BMI بالایی داشته باشد، در حالی که درصد چربی بدن او پایین باشد. همچنین در برخی گروهها از جمله سالمندان و زنان پس از یائسگی، ارزیابی وضعیت چربی و عضله بدن نیازمند بررسی دقیقتری است. بر این اساس، علاوه بر BMI، درصد چربی بدن، محل تجمع چربی، نسبت دور کمر و سایر شاخصهای بالینی و بیماریهای همراه نیز در تصمیمگیری برای درمان اهمیت دارند.
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تاکید بر اینکه داروهای تزریقی لاغری با کاهش اشتها به کنترل وزن کمک می کنند؛ گفت: کاهش اشتها نباید به گرسنگی طولانی مدت و عضلهسوزی منجر شود. وی افزود: این داروها میتوانند احساس سیری را افزایش داده و میل به غذا را کاهش دهند، اما هدف از درمان نباید این باشد که فرد به دلیل بیاشتهایی شدید، برای مدت طولانی غذا و آب کافی دریافت نکند. وی افزود: دوز دارو باید بهگونهای تنظیم شود که فرد بتواند برنامه غذایی مناسب خود را رعایت کند، آب کافی بنوشد و فعالیت بدنی لازم را داشته باشد. مصرف نادرست و کاهش شدید دریافت غذا میتواند فرد را در معرض کمآبی، ضعف، کاهش توده عضلانی و سایر عوارض قرار دهد.
وی ادامه داد: در فرآیند کاهش وزن، تنها کم شدن عدد روی ترازو نشانه موفقیت درمان نیست. کاهش وزن میتواند همراه با کاهش چربی، آب بدن و توده عضلانی باشد و از دست دادن بیش از حد عضله میتواند برای سلامت فرد مشکلساز شود. به همین دلیل، تغذیه مناسب و فعالیت بدنی، بهویژه فعالیتهایی که به حفظ توده عضلانی کمک میکنند، باید بخشی جداییناپذیر از درمان باشند.